روندها

روسیه متحد نمی خواهد، پیرو می خواهد

در این شماره مجله دیپلماسی انرژی با دکتر داوود کیانی، تحلیل گر مسائل اوراسیا، در مورد مسائلی مختلفی از جمله شرایط پسابرجام، روابط ایران و روسیه و جایگاه ایران در تجارت گاز به گفتگو پرداختیم. کیانی معتقد است که تنها در هشت ماه باقی مانده از ریاست جمهوری باراک اوباما، فرصت کاهش اختلافات منطقه ای ایران و آمریکا وجود دارد و پس از آن، خواه ترامپ رئیس جمهور آمریکا باشد خواه کلینتون، این فرصت برای مدت طولانی از دست خواهد رفت. از نظر او، سیاست خارجی جمهوری اسلامی پس از انقلاب بیشتر به سمت شرق گرایش داشته، اما در عین حال رابطه ای راهبردی بین ایران و روسیه شکل نگرفته است؛ چرا که تعریف طرفین از «رابطه راهبردی» اساساً متفاوت است.

روندها

ملک سلمان با نفت چه خواهد کرد؟

در واپسین روزهای ژانویه، خبر درگذشت «ملک عبدالله بن عبدالعزیز» ششمین پادشاه عربستان در صدر اخبار جهان قرار گرفت. بستری بودن پادشاه کهنسال در بیمارستان، باعث شده بود تا خبر درگذشت وی چندان غیرمنتظره نباشد، اما جایگاه ویژه عربستان در دنیای عرب و البته در مناسبات انرژی جهان، موجی از تحلیلها و اخبار را پیرامون آینده این کشور در دوران زمامداری «ملک سلمان» و بهویژه برنامههای آتی این کشور برای بازارهای نفتی به دنبال داشت.

روندها

امنیت انرژی در خـاورمیانه از دل ناامنی بیرون می‌آیـد

منطقه خاورمیانه به کجا میرود؟ این سؤالی است که در سال‌های اخیر و به‌طور مشخص بعد از تحولات اخیر عربی، ذهن بسیاری از تحلیل‌گران را به خود مشغول کرده و هر کدام از آنها سعی کرده‌اند از زاویه‌ای خاص به آن پاسخ دهند. توافق جامع هسته‌ای ایران و غرب هم، اهمیت این پرسش را دوچندان […]

روندها

ديپلماسى جهانى انرژى و فرصت های ایران

تحولات و دگرگونى هاى ژئوپليتيك و ژئوانرژى از سال ٢٠١٣ تاكنون ابعاد عميق وگسترده اى به خود گرفته است؛ اين تحولات درماه هاى اخير و به ويژه پس از ديدار پرزيدنت ترامپ از عربستان سعودى و رژيم صهيونيستى با دگرگونى هاى جدى و غيرمنتظره اى مواجه گرديده است.

روندها

ترامپ با برجام چه می کند؟

دکتر ناصر هادیان استاد دانشگاه و کارشناس مسائل آمریکا در مصاحبه با دیپلماسی انرژی، حساس ترین مسائل امروز سیاست خارجی کشور را به بحث می گذارد. او می گوید استراتژی ترامپ این است که امنیت را به کالایی بسیار گران تبدیل کند و دیگران، حتی متحدان آمریکا در ناتو و بیرون از ناتو، را مجبور کند تا بهای آن را بپردازند.

روندها

می خواهند ایران را از بازی بین المللی نفت و گاز، بیرون کنند

دکتر سارا وخشوری، رئیس موسسه بین المللی مشاوره انرژی SVB در مصاحبه با دیپلماسی انرژی مسائل مهمی را در مورد تحولات منطقه خاور میانه مطرح می کند. وی می گوید عربستان سعی کرده در پاسخ به مسأله امنیتی خود با سرمایه گذاری در اقتصادهای مهم دنیا از جمله آمریکا، بار دیگر پیمان ضعیف شده «نفت برای امنیت» را در قالب جدیدِ «سرمایه گذاری برای امنیت» احیاء کند.

روندها

ژئوپلیتیک ما، تعامل هم‌زمان با شرق و غرب را الزامی می‌کند

الهه کولایی، یک سیاست‌مدار اصلاح‌طلب، نماینده سابق مجلس، استاد دانشگاه تهران و از فعالان دانشجویی سابق، سال‌هاست در زمینه روسیه و روابط آن با ایران مطالعه و تحقیق می‌کند. بررسی وضعیت روابط ایران و روسیه بعد از توافق جامع هسته‌ای و بحث احتمال برقراری روابط استراتژیک تهران و مسکو ما را بر آن داشت تا […]

روندها

توافق خوب اما بی نتیجه

اوپکی ها نه تنها برای کاهش تولید نفت و به بیان بهتر برای مهندسی عرضه نفت به بازارها به توافق رسیدند، بلکه این سخن علی النعیمی وزیر سابق نفت عربستان را نیز رد کردند که تاریخ توافقات نفتی اوپک، تاریخ فریب دادن اعضا توسط یکدیگر است. او گفته بود معامله نفتی اوپک می تواند کارساز باشد و باعث ایجاد توازن در بازار نفت شود اما «مایه بدبختی است که ما به فریب [یکدیگر]تمایل داریم».

روندها

بازی مذاکرات هسته‌ای در «وقت اضافه» در جریان است

ابراهیم رحیم‌پور، معاون آسیا و اقیانوسه وزارت امور خارجه با اشاره به مذاکرات جاری بین ایران و کشورهای گروه پنج بعلاوه یک عنوان کرد که با توجه به این که «بازی مذاکرات هسته‌ای» در «وقت اضافه» در جریان است، پیش‌بینی نتیجه مذاکرات دشوار است، اما با این حال بسیاری از کشورها رایزنی‌ها و مطالعات خود […]

روندها

برخی شرکت‌ها ابزار فعالیت سیاسی شده‌اند

دکتر مشایخی تاکنون به تدوین برنامه استراتژیک پتروشیمی کمک زیادی کرده است. این استاد دانشگاه صنعتی شریف و اقتصاددان طرفدار بازار آزاد و حامی نقش تسهیل‌کننده دولت، چهرهای شناخته‌شده در دانشگاه ، صنعت و خصوصاً صنعت نفت است. مشایخی یکی از محدود استادانی است که به دلیل شناختش از صنعت نفت، همیشه تحلیل‌هایش موردتوجه بوده و حامل ایده‌های جذابی است .

روندها

رقابت در فناوری نیازمند همکاری بین‌المللی است

دکتر توفیقی وزیر سابق علوم،تحقیقات و فناوری به‌صراحت معتقد است که توسعه فناوری نیاز به همکاری‌های بین‌المللی و حضور در بازار فناوری دارد و در این راستا به سیاست‌های تعریف و تثبیت‌شده در حوزه بین‌الملل نیاز داریم، همچنین هیچ کشوری در دنیا نیست که تمام توانمندی‌ها را داشته باشد. در این میان، نقش بخش خصوصی در توسعه فناوری در دیدگاه او بی‌بدیل است ولی این دولت است که باید توان بخش خصوصی را آزاد کند. با دکتر توفیقی در دفتر کارش به گفت‌وگو درباره رابطه فناوری و دیپلماسی در حوزه صنعت نفت پرداختیم، جایی که سؤالات ما را گام‌به‌گام و با استدلال‌های خاص خودش پاسخ گفت.

روندها

باید بتوانیم بازی جهانی را بشناسیم

فرهاد کلینی، سفیر سابق جمهوری اسلامی ایران در ارمنستان و از صاحب‌نظران مسائل استراتژیک است و سال‌های زیادی در این زمینه فعالیت کرده است. او معتقد است شرایط و متغیر‌های نظام بین‌الملل در سال‌های اخیر تغییر کرده و فهم ماهیت این تحولات، لازمه تعریف جایگاه مناسب ایران در جهان است.

روندها

روسیه نمی خواهد پای ایران به بازار گاز اروپا باز شود

دکتر جهانگیر کرمی مدیرگروه مطالعات روسیه در دانشکده مطالعات جهانِ دانشگاه تهران است. وی از جمله کارشناسانی است که اعتقاد دارد ایران باید سیاست حرکت متوازن بین شرق و غرب را دنبال کند. اما در عین حال، از دید وی «توازن» به معنای «تساوی» نیست و ایران باید برای گسترش روابط خود، اولویت بندی داشته باشد. کرمی معتقد است که در حوزه تجارت گاز، مهم ترین مانع پیش روی ایران، سیاستِ «همه چیز منهای ایرانِ» آمریکا بوده و آمریکا سعی بر تهی سازی «ظرفیت های راهبردی ایران» داشته است. کرمی مهم ترین بازار گاز ایران را هند و در مرحله بعدی اروپا می داند و می گوید دیپلماسی انرژی ایران باید صادرات گاز به اروپا را در دستور کار خود قرار داده و نباید در این زمینه ترسی از نگرانی روس ها داشته باشد.

روندها

اروپا چگونه می خواهد انحصار گاز روسیه را بشکند؟

با افزایش تنش بین روسیه و اتحادیه اروپا در پی بحران اوکراین، متنوع سازی مبادی عرضه انرژی به ویژه گاز در اولویت امنیت انرژی اتحادیه اروپا قرار گرفته است. منابع انرژی منطقه دریای خزر به علت موقعیت جغرافیایی این منطقه می تواند نقش مهمی در تأمین انرژی اتحادیه اروپا که به طور سنتی به گاز روسیه وابسته است و حدود ۶۰ درصد گاز موردنیاز خود را از روسیه تأمین می کند، ایفا نماید. به غیر از منافع اقتصادی و سیاسی ناشی از منابع نفت و گاز، موقعیت استراتژیک منطقه دریای خزر نیز بسیار حائز اهمیت است و در صورت رفع موانع متعدد، این منطقه می تواند شاهراه خطوط لوله انتقال انرژی باشد و اهمیت ژئواستراتژیک و ژئواکونومیک ویژه ای به دست آورد. در دهه گذشته سیاست گذاران اتحادیه اروپا، طرح های بلندپروازانه ای برای انتقال منابع نفت و گاز این منطقه به اروپا ارائه داده اند و خطوط لوله ای را برای دور زدن روسیه معرفی کرده اند که همچنان در مراحل اولیه اجرا و برنامه ریزی باقی مانده است.

روندها

انرژی مهم است اما سیاست از انرژی اهمیت بیشتری دارد

دکتر عباس ملکی استاد دانشگاه، دیپلمات باسابقه و معاون سابق پژوهش های بین الملل تحقیقات استراتژیک است. وی معاونت وزارت امور خارجه و عضویت در هیأت مذاکره کننده ایران برای پایان جنگ هشت ساله را در کارنامه خود دارد. ملکی محقق ارشد پروژه سیاست گذاری انرژی در مرکز مطالعات بین المللی مؤسسه تکنولوژی ماساچوست (ام آی تی) است که ما با وی در مورد رفتارشناسی گازی روسیه به مصاحبه پرداختیم. ملکی معتقد است که رویکرد روسیه در مورد صادرات گاز، تسلط بر زیرساخت ها است و پروژه صادرات گاز روسیه به اروپا از ابتدا سیاسی بوده است.