گفتگو با سید غلامحسین حسنتاش تحلیلگر انرژی

آيا عربستان با دخالت خود در يمن و حمايت همه‌جانبه داعش و روال صدور ارزان نفت توسط داعش، باعث مي‌شود که ترس قدرت‌هاي منطقه‌اي براي همکاري با داعش از بين برود يا خير؟ آيا اين روال مستدام است يا در نهايت زوال خواهد داشت؟

البته، داعش پديده‌اي است که کشورهاي حامي آن سعي کرده‌اند براي اهداف خودشان در آن نفوذ کنند و آن را به‌کار بگيرند. ازجمله، ترکيه کمک‌هايي کرد، با اين هدف که نگراني‌اش نسبت به کردها توسط حضور داعش تا حدي برطرف شود و همچنين سياستي که در قبال رژيم سوريه داشت. کمک‌هاي سعودي‌ها بيشتر براي تحت فشار گذاشتن و جلوگيري از گسترش قدرت شيعه در عراق بود.

آمريکا نيز در مقطع مذاکراتش با ايران به منظور تهديد ايران از داعش استفاده کرد. با اين ديدگاه که اگر ايران نخواهد مسائلش را با جامعه جهاني حل کند به ايران بقبولاند که تهديدي به نام داعش وجود دارد که ممکن است به مرزهاي ايران نزديک شود و تهديدهايي براي ايران ايجاد کند و اين موضوع را در حقيقت مي‌گويد که شما دو انتخاب داريد. يکي اينکه مسائلتان را با غرب حل کنيد و متحد جامعه غرب شويد و در سرکوب داعش با غرب متحد شويد، يا اينکه خودتان هم در معرض تهديد داعش قرار خواهيد گرفت.

معتقدم که داعش چنين نقشي را داشته است و شايد مدت‌ها هم ايفاي نقش کند. البته دسترسي داعش به نفت خيلي بزرگ و گسترده نبوده چون مناطق نفتي عمده عراق بيشتر در جنوب اين کشور و قسمت قابل‌توجهي هم در کردستان است. با اين وضعيت با توجه به حضور شيعيان در جنوب عراق داعش نفوذي در آن مناطق نتوانست داشته باشد.

در مورد اقليم کردستان هم از اول بنا نبوده است که داعش نفوذي به آن منطقه داشته باشد. فقط تعداد محدود و کوچکي از ميادين نفتي در عراق بوده که داعش توانسته در برخي مقاطع آنها را تحت کنترل بگيرد که از اين ميادين توانسته حدود ۴۰.۰۰۰ يا حداکثر ۵۰.۰۰۰ بشکه نفت صادر کند؛ البته با قيمت نازل و اندک. طبيعتاً کساني هم پيدا مي‌شوند که اين نفت را از اين گروه خريداري کنند. به‌هرحال در ترکيه و اردن و ديگر نقاط مشتري براي نفت داعش پيدا خواهد شد.

وقتي که نفتِ ۶۰ دلاري را ۲۰ دلار بفروشند، قطعاً مشتري نيز خواهد داشت. اين موضوع که تروريست در مقاطعي از درآمد نفت تغذيه شده و خود را اداره کرده‌اند، درست است ولي اگر منظور اين است که قرار است نفت منطقه به دست تروريست سپرده شود، خير اينگونه نخواهد شد.

داعش کاتاليزوري است در منطقه، که اهداف مورد نظر برخي از کشورهاي منطقه و آمريکا را محقق مي‌کند و اگر که آمريکا موفق شود چيدمان جديد و مورد نظر خودش را در منطقه پياده کند که در اين موضوع هم رابطه آنها با ايران نقش بسيار کليدي دارد، به سمتي مي‌روند که داعش را جمع‌وجور کند.

شما به يمن اشاره نموديد و اينکه اين کشور فقير شايد خيلي جاذبه‌اي نداشته باشد، عربستان کدام منفعتِ به خطر افتاده خود را در يمن، دليل دخالت در اين کشور نموده است؟ ضمن اينکه قبل از يمن در سوريه و عراق هم دخالت کرده بود و همچنان هزينه اين دخالت‌ها را در اين کشورها مي‌پردازد. پس لزوم دخالت در يمن چه بوده است؟

يمن کشوري است هم‌مرز با عربستان، رژيمي هم که در يمن بر سر کار بوده رژيمِ مورد حمايت عربستان بود و کنار رفتن رژيم مورد حمايت عربستان در يمن يعني محدوديت براي سعودي‌ها. عربستان به سمتي مي‌رود که اتحاد استراتژيکش با آمريکا در حال به‌هم خوردن است و اين دليلي براي کم شدن نفوذش خواهد شد و از طرفي، نفوذش در منطقه هم در حال کاهش است، به هرحال نمي‌تواند منفعلانه بنشيند و شاهد اين روند باشد.

ادامه این نوشته را در صفحات ذیل مطالعه کنید
1 2 3 4
دیدگاه ها و نظرات